سه‌شنبه ٦ بهمن ۱۳۸۳ :: ۱:٥۳ ‎ب.ظ ::  نويسنده : نینا شاهرخی

Nina Shahrokhi ©.Persian edition, First published in Hamshahri newspaper Tehran January 2005

به نام خدا

 

028542.jpg

 ساخت يك خانه، خلق يك چشم بندي، اين نوشته اي بود كه جان هجداك براي يكي از طرح هايش براي وال هاوس شماره 2 نوشت و اين اسكيس را هجداك سازنده ناميد. زماني  كه فيليپ جانسون پلان ها و مدل طرح هاي جسورانه هجداك را براي اين مجموعه مسكوني ديد، هم ابراز تاسف كرد و هم به شدت كنجكاو شد. اين بنا هرگز ساخته نخواهد شد، اما اگر در مقياس واقعي ساخته شود چگونه به نظر خواهد آمد؟
اين چشم بندي در شمال هلند هم اكنون به واقعيت پيوسته است و پاسخ سوال جانسون را داده است! در اواخر دهه 60 و 70 معمار آمريكايي هجداك 2000- 1929 ، وقت خود را به گسترش بناي وال هاس كه طرح خودش بود اختصاص داد. مجموعه اي از مطالعات مرتبط با بناهاي مسكوني و يك ديوار با اندازه اي خارج از حد معمول! بناي وال هاوس عكس العمل هجداك به كالبد پوششي معماري مدرن و رشد در حال ابتذال عملكردگرايي بود. او بدون توجه به تمام قوانين موجود براي يك پلان همكف اقتصادي، محدوده هاي عملكردي بناي مسكوني را پاره پاره كرد و آنها را درون يك قالب بي شكل جا داد و جلو و عقب ديواري چيد!
هجداك يك معمار كاغذي است كه شهرت بسياري به خاطر مطالعاتش در تيپولوژي زيست دارد اما تنها تعداد بسيار اندكي ازطرح هاي او ساخته شده اند. وال هاوس هم تنها يك تجربه نظري قلمداد مي شد. با اين وجود وال هاوس شماره 2 كه باي هاوس هم خوانده شده قرار بود در سال 1973 ساخته شود. يك معمار منظر آمريكايي به نام ادوارد باي قصد داشت اين بنا را در كانتيكات به عنوان خانه تعطيلات بسازد اما بودجه او در فاز اول طراحي تمام شد. نه تنها اسكيس هايي از كار موجود بود بلكه پلان هاي كاملي هم آماده شده بود. در سال 1996، شهر گرونينگن كه از دهه 80 در تكاپوي ايجاد نشانه اي شهري براي خود به عنوان كلانشهري مترقي بود، هزينه ساخت بنا را تقبل كرد اما هيچ خريداري براي آن پيدا نشد!
پس از اينكه هجداك در سال 2000 از دنيا رفت، مقامات شهر بالاخره به اين نتيجه رسيدند كه بنا را با وجود تمام ريسكي كه وجود داشت بسازند. بنايي براي اداي احترام به معماري كه هميشه براي هنرمندان هلندي مانند موندريان و ريتولد به عنوان مهمترين منابع الهام، ارزش زيادي قايل بود.
وال هاوس شماره 2 در واقع 2 نما دارد. نماي پشتي آن نمايي است بي شكل اما نماي جلويي رو به درياچه دارد و موقعيت كنوني آن در مرغزاري در محدوده شهري هورنس مير است. مركز خانه با ديواري به بلندي 14 متر و طول 5/18 متر شكل گرفته است.در جداره رو به درياچه اتاق هايي رنگي و كپسول مانند با فرمي آلي ارگانيك واقع شده اند و به نظر معلق مي آيند. در واقع آنها با ستون هايي تقريبا نيم متر جلوتر از ديوار نگه داشته شده اند.
ديوار به عنوان واسطه اي بين دو بخش عملكردي خانه نقش ايفا مي كند. در بخش رو به درياچه بنا، اتاق خواب ها، آشپزخانه و اتاق نشيمن، با پنجره هاي نواري انحنا دار عجيب كه ديدي گسترده از پارك و درياچه را در اختيار بيننده مي گذارد.
شكل پنجره هاي اين خانه و ديد وسيعشان به فضاي بيرون، بيننده را ترغيب مي كند كه از اتاقي به اتاق ديگر برود و از زاويه ديگري فضا را تجربه كند. كسي كه قصد انجام چنين كاري را داشته باشد بايد ديوار را قطع كند و از آن بگذرد به همين منظور، هجداك يك پله باريك استوانه اي پشت ديوار طراحي كرده است. حمام و دو انبار بنا در پشت بنا و در حجمي مكعبي با پنجره هاي كوچك قرار گرفته اند. در طبقه اول پشت ديوار راهرويي وجود دارد كه در انتها به آتليه مي رسد. تقاطع پيوسته ديوار از نظر هجداك به عنوان سمبلي براي تجربه زمان براي انسان در نظر گرفته شده است. اين سمبل تاكيد بر اين واقعيت است كه ما به طور پيوسته در گذشته و آينده سير مي كنيم. مي رويم و باز مي گرديم. ما هرگز در انديشه امروز نيستيم، يعني نمي توانيم باشيم چرا كه با سرعت عجيبي مي گذرد..


موضوع مطلب :


درباره وبلاگ
نینا شاهرخی

آرشيو وبلاگ
RSS Feed
قالب وبلاگ
گالری عکس
دریافت همین آهنگ