جمعه ٢۸ خرداد ۱۳۸٩ :: ٦:۳٩ ‎ب.ظ ::  نويسنده : نینا شاهرخی

به نام خدا

ژوزه ساراماگو، رمان‌نویس و داستان‌نویس نام‌آور پرتغالی‌تبار و برنده جایزه نوبل ادبیات سال ۱۹۹۸ روز جمعه ۲۸ خردادماه در ۸۷ سالگی درگذشت. از ساراماگو، چندین رمان و به‌ویژه «کوری» با بیش از ۱۵ چاپ به فارسی منتشر شده است.

"ساراماگو در دهکده‌ای کوچک در شمال لیسبون در خانواده‌ای کشاورز به دنیا آمد، او دو سال بعد به همراه خانواده به لیسبون رفت و تحصیلات دبیرستانی خود را برای امرار معاش نیمه تمام گذاشت و به شغل‌های مختلفی نظیر آهنگری، مکانیکی و کارگری روزمزدی پرداخت. پس از مدتی نیز به مترجمی و نویسندگی در روزنامه ارگان حزب کمونیست پرتغال مشغول شد. اگرچه اولین رمان او به نام کشورگناه در ۱۹۴۷ به چاپ رسید ولی ناکامی او برای کسب رضایت ناشر برای چاپ کتاب دومش موجب شد رمان نویسی را کناربگذارد، تا این که با انتشار کتاب بالتازار و بلموندا در سال ۱۹۸۲ و ترجمه آن به انگلیسی در ۱۹۸۸ شهرت به سراغ او آمد، رمانی تاریخی که به انحطاط دربار پرتغال در قرن شانزدهم می‌پردازد.

 

منحصربه فردترین ویژگی آثار ساراماگو عدم کاربرد نشانگان سجاوندی به صورت متداول و استفاده از جملات بسیار طولانی است، که گاه در درون آن زمان نیز تغییر می‌کند. او از میان علائم نگارشی تنها از نقطه و ویرگول استفاده می‌کند و از سایر علامات که مثلاً جمله سئوالی را مشخص می‌کند یا آن را در گیومه می‌گذارد و... مطلقا می‌پرهیزد. گفتگوهای شخصیت‌های داستان را پشت سرهم می‌نویسد و مشخص نمی‌کند که کدام جمله را چه کسی گفته و به ندرت یک پاراگراف را تمام می‌کند.

اگرچه بسیاری از منتقدان ادبی[کدام منتقدان؟] ساراماگو در ردیف نویسندگان پیرو سبک رئالیسم جادویی قرار داده وآثار او را با نویسندگان اسپانیایی زبان آمریکای لاتین مقایسه می‌کنند اما او خود را ادامه دهنده ادبیات اروپا و تأثیر پذیری خود را بیشتر ازگوگول و سروانتس می‌داند.

ساراماگو گاه در دل داستان‌های خود از جملات طعنه آمیزی استفاده می‌کند که ذهن خواننده را از حوادث تخیلی و غالبا تاریخی داستان خود به واقعیت‌های جامعه امروز معطوف می‌کند. نوک پیکان کنایه‌های ساراماگو معمولاً مقدسات مذهبی، حکومتهای خودکامه و نابرابری‌های اجتماعی است. رویکرد ساراماگو علیه مذهب آنچنان در رمان‌ها و مقالات او آشکار است که وزیر کشورپرتغال در سال ۱۹۹۲ در پی انتشار کتاب انجیل به روایت عیسی مسیح نام او را از لیست نامزدهای جایزه ادبی اروپا حذف کرد و این کتاب را توهینی به جامعه کاتولیک پرتغال خواند، ساراماگو پس از آن به همراه همسر اسپانیایی‌اش به تبعیدی خودخواسته به لانساروت جزیره‌ای آتشفشانی در جزایر قناری در اقیانوس اطلس رفت و تاکنون در آنجا زندگی می‌کند. اعلام نام او به عنوان برنده جایزه نوبل در سال ۱۹۹۸ نیز خشم واتیکان را برانگیخت.[نیازمند منبع]

علی رغم تمام انتقاداتی که از نگرش بدبینانه ساراماگو به دنیا می‌شود، اثار او چه در سطح عامه مردم و چه در میان نویسندگان و خوانندگان حرفه‌ای مورد اقبال زیادی واقع شده‌است.هارولد بلوم او را خوش ذوق ترین نویسنده زنده دنیا می‌داند[نیازمند منبع] و فدریکو فلینی کتاب کوری را زیباترین رمانی که خوانده توصیف کرده‌است[نیازمند منبع]. شهرت ساراماگو در ایرانبا ترجمه فارسی همین کتاب در سال ۱۳۷۸ آغاز شد، تاکنون سه ترجمه مختلف از کوری صورت گرفته و آن را یکی از محبوبترین نمونه‌های ادبیات داستانی روز دنیا در ایران ساخته‌است.[نیازمند منبع]


ساراماگو به همراه ژان مورو عضو هیئت داوران پنجاه و چهارمین دورهٔ جشنواره بین‌المللی فیلم سن سباستین بود.

آثار:

۱۹۸۲ - بالتازار و بلموندا (به پرتغالیMemorial do Convento) - ترجمه فارسی: ۱۳۸۰ انتشارات نیلوفر - مصطفی اسلامیه
۱۹۸۶ - سال مرگ ریکاردو ریس (به پرتغالیO Ano da Morte de Ricardo Reis) - ترجمه فارسی: ۱۳۷۹ انتشارات هاشمی - عباس پژمان
۱۹۸۶ - بلم سنگی (به پرتغالیA Jangada de Pedra)، ترجمه فارسی: ۱۳۷۹ انتشارات هاشمی - مهدی غبرایی
۱۹۸۹ – تاریخ محاصره لیسبون (به پرتغالیHistória do Cerco de Lisboa)
۱۹۹۱ – انجیل به روایت عیسی مسیح، (به پرتغالیO Evangelho Segundo Jesus Cristo)
۱۹۹۵ – کوری (به پرتغالیEnsaio sobre a Cegueira) ، سه ترجمه به فارسی از: مینو مشیری، اسدالله امرایی، مهدی غبرایی
۱۹۹۷ - همه نام‌ها (به پرتغالیTodos os Nomes)، ترجمه فارسی: عباس پژمان، انتشارات هاشمی
۲۰۰۱ – غار (به پرتغالیA Caverna)
۲۰۰۴ - بینایی (به پرتغالیEnsaio sobre a Lucidez)"

منبع: wikipedia


 

 



موضوع مطلب : خبر / کتاب


درباره وبلاگ
نینا شاهرخی

آرشيو وبلاگ
RSS Feed
قالب وبلاگ
گالری عکس
دریافت همین آهنگ